15 kwietnia 2019

Klasyfikowanie uczniów klas maturalnych – podstawy prawne

Szanowni Państwo
Dyrektorzy szkół ponadgimnazjalnych
województwa podkarpackiego

w związku ze zbliżającymi się terminami klasyfikacji, promocji i ukończenia szkół przez uczniów ostatnich klas szkół ponadgimnazjalnych przypominamy, że szkoła jest szczególną organizacją/zakładem, gdzie realizacja zadań wymaga bezpośredniej relacji nauczycieli z uczniami, a finałem tych oddziaływań jest ustalanie rocznych ocen klasyfikacyjnych wszystkim uczniom.

Kompetencje dyrektora tego specyficznego zakładu (szkoły) określa art. 68 ustawy – Prawo oświatowe (j.t. Dz.U. 2018 poz.996 ze zm.) Dyrektor szkoły w szczególności kieruje działalnością szkoły lub placówki oraz reprezentuje ją na zewnątrz; sprawuje opiekę nad uczniami oraz stwarza warunki harmonijnego rozwoju psychofizycznego poprzez aktywne działania prozdrowotne; realizuje uchwały rady szkoły lub placówki oraz rady pedagogicznej, podjęte w ramach ich kompetencji stanowiących. Zasadnicza działalność szkoły polega na prowadzeniu zajęć dydaktycznych, na których uczniowie podlegają ocenianiu i klasyfikowaniu.

Art. 21 ust. 1 ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych (Dz.U. z 2019 r. poz. 174) wskazuje, że kierownik zakładu pracy nie może być w czasie strajku ograniczony w pełnieniu obowiązków. 
W tym przypadku obowiązkiem dyrektora szkoły jest przeprowadzenie wszystkich czynności wynikających z organizacji roku szkolnego. Ponadto, zgodnie z art. 17 ust. 3 ww. ustawy, reprezentujący w sporze zbiorowym stronę pracowniczą związek zawodowy powinien uwzględnić współmierność stosowanego środka do oczekiwanych rezultatów i ewentualnych szkód, w tym niepowetowanych szkód społecznych ( tzw. zasada adekwatności ). Strajk uniemożliwiający przystąpienie uczniów do egzaminów narusza poręczone konstytucyjnie prawo do nauki, która do ukończenia 18 roku życia jest obowiązkowa (art. 70 ust. 1 Konstytucji RP).

W momencie przystąpienia do sporu zbiorowego nauczycieli szkół, w których zajęcia dydaktyczno-wychowawcze kończą się 26 kwietnia 2019 r., dyrektor mógł przeanalizować terminy, w których konieczne jest powiadomienie uczniów i rodziców o przewidywanych rocznych ocenach klasyfikacyjnych (art. 44g 1 ustawy o systemie oświaty) oraz możliwość podwyższenia przewidywanej rocznej oceny klasyfikacyjnej (art. 44b ust. 6 pkt 6 ustawy o systemie oświaty). Nauczyciele mogli też przeprowadzić te czynności przed rozpoczęciem strajku.

Przed zakończeniem rocznych zajęć dydaktyczno-wychowawczych nauczyciele ustalają roczne oceny klasyfikacyjne (art. 44h ust. 1 ustawy o systemie oświaty) oraz podejmują uchwałę w sprawie wyników klasyfikacji i promocji w danym roku szkolnym (art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo oświatowe). W sytuacji wystąpienia akcji strajkowej dyrektor szkoły powinien przypomnieć nauczycielom termin, w którym należy ustalić roczne oceny klasyfikacyjne. W przypadku,  gdy nauczyciele strajkujący nie ustalą rocznych ocen, dyrektor powinien upoważnić innego nauczyciela do ustalenia tych ocen.

W sytuacji, gdy nie został zachowany tryb ustalania rocznej oceny klasyfikacyjnej (powiadomienie o przewidywanej oceny oraz możliwość podwyższenia oceny przewidywanej) uczeń lub jego rodzice mogą zgłosić zastrzeżenia (art. 44n ust. 1 ustawy o systemie oświaty) i dyrektor jest zobowiązany powołać komisję, która przeprowadzi sprawdzian wiadomości i umiejętności ucznia z danego przedmiotu. Komisja ustala roczną ocenę klasyfikacyjną.

Do kompetencji rady pedagogicznej należy  podejmowanie uchwały w sprawie wyników klasyfikowania i promowania uczniów (art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo oświatowe). Dyrektor szkoły, jako przewodniczący rady pedagogicznej, powinien zawiadomić wszystkich nauczycieli, strajkujących i niestrajkujących, o terminie posiedzenia rady pedagogicznej, zwoływanej w celu podjęcia uchwały w sprawie klasyfikacji i promocji uczniów (art. 69 ust. 5 i 6 ustawy – Prawo oświatowe). Rada pedagogiczna musi podjąć uchwałę w sprawie wyników klasyfikacji uczniów w danym roku szkolnym. Będąc ustawowym organem kolegialnym jest zobowiązana wypowiedzieć się w przedmiocie wyników klasyfikacji uczniów  poprzez ich zatwierdzenie, bądź też odmowę ich zatwierdzenia. 

        Podkarpacki Kurator Oświaty

                 Małgorzata Rauch