13 maja 2026

Rekomendacje dotyczące bezpieczeństwa uczniów w rejonach leśnych i górskich

Szanowni Państwo,
Dyrektorzy szkół i placówek

Przypominam, że na podstawie art. 55 ust. 2 pkt 6 oraz art. 57 ust. 2 pkt 2 za zapewnienie bezpieczeństwa uczniom odpowiedzialny jest dyrektor szkoły/placówki i jej organ prowadzący.

W związku z występującymi w ostatnim czasie niebezpiecznymi zdarzeniami z udziałem niedźwiedzi jednostki samorządu terytorialnego wprowadziły nadzwyczajne środki bezpieczeństwa m.in. czasowe ograniczenie aktywności terenowej uczniów w rejonach leśnych i górskich.

W celu ochrony prawa dziecka do bezpiecznego rozwoju, wypoczynku, aktywności fizycznej oraz korzystania z otoczenia przyrodniczego rekomenduje się, aby czasowe ograniczenie aktywności terenowej uczniów było stosowane wyłącznie w sytuacjach uzasadnionych:

  • oficjalnymi komunikatami właściwych służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo,
  • występowaniem bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia lub życia,
  • ekstremalnymi warunkami pogodowymi,
  • okresowym zamknięciem szlaków lub terenów przez właściwe organy.

W pozostałych przypadkach zaleca się kontynuowanie aktywności edukacyjnej, rekreacyjnej
i turystycznej z zachowaniem zasad bezpieczeństwa oraz po dokonaniu indywidualnej oceny ryzyka.

 

I. Rekomendacje organizacyjne dla szkół i placówek oświatowych

Dodatkowo w rejonach, w których istnieje prawdopodobieństwo pojawienia się niedźwiedzi, zaleca się:

  1. Monitorowanie bieżących komunikatów nadleśnictw, parków narodowych, gmin oraz służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo dotyczących aktywności dzikich zwierząt.
  2. Unikanie organizowania zajęć terenowych w miejscach, gdzie odnotowano świeżą obecność niedźwiedzi lub wydano ostrzeżenia dla mieszkańców i turystów.
  3. Ograniczenie organizacji wyjść o świcie, po zmroku oraz w miejscach o ograniczonej widoczności.
  4. Poruszanie się wyłącznie wyznaczonymi trasami i szlakami.
  5. Zapewnienie stałego nadzoru nad grupą i niedopuszczanie do oddalania się uczniów od opiekunów.
  6. Przeprowadzenie przed wyjściem krótkiego instruktażu dotyczącego zasad zachowania w przypadku spotkania dzikiego zwierzęcia, w szczególności:
    • zachowania spokoju,
    • niewykonywania gwałtownych ruchów,
    • niezbliżania się do zwierzęcia,
    • spokojnego wycofania się z miejsca zagrożenia.
  1. Rezygnację z organizacji zajęć terenowych w przypadku uzyskania informacji o podwyższonym ryzyku występowania agresywnych zachowań zwierząt lub obecności młodych osobników z samicą.
  2. Informowanie rodziców i opiekunów o specyfice terenu oraz zastosowanych środkach bezpieczeństwa.
  3. Nie wprowadzać generalnych zakazów wycieczek pieszych i rowerowych bez uprzedniej analizy konkretnej sytuacji.
  4. Każdorazowo przeprowadzać ocenę ryzyka uwzględniającą:
    • miejsce realizacji zajęć,
    • długość i charakter trasy,
    • warunki pogodowe,
    • dostęp do pomocy medycznej i łączności,
    • wiek oraz możliwości uczestników.
  1. Korzystać wyłącznie z aktualnych i potwierdzonych komunikatów służb publicznych.
  2. Zapewnić odpowiednią liczbę opiekunów dostosowaną do charakteru wyjścia.
  3. Wyposażyć opiekunów w środki łączności oraz listy kontaktowe do rodziców i służb ratunkowych.
  4. Unikać organizowania zajęć na terenach objętych czasowymi ostrzeżeniami lub ograniczeniami dostępu.
  5. Prowadzić działania edukacyjne dotyczące zasad bezpiecznego zachowania w terenie leśnym i górskim.

 

II. Rekomendacje dotyczące komunikacji z rodzicami

  1. Informować rodziców o planowanych aktywnościach w sposób przejrzysty i spokojny.
  2. Przekazywać informacje o zastosowanych zabezpieczeniach organizacyjnych.
  3. Unikać formułowania komunikatów mogących powodować nieuzasadnione poczucie zagrożenia.
  4. W sytuacjach podwyższonego ryzyka przekazywać rodzicom informacje o przyczynach ograniczenia lub odwołania wyjścia.

 

III. Rekomendacje dotyczące procedur bezpieczeństwa

  1. Aktualizować szkolne procedury organizacji wycieczek i wyjść terenowych.
  2. Wyznaczyć osoby odpowiedzialne za monitorowanie komunikatów służb.
  3. Przeprowadzać krótkie instruktaże bezpieczeństwa przed każdym wyjściem.
  4. Dokumentować decyzje dotyczące ograniczenia lub odwołania zajęć terenowych.
  5. Zachować zasadę proporcjonalności między poziomem zagrożenia a stosowanymi ograniczeniami.

 

PODKARPACKI KURATOR OŚWIATY
Dorota Nowak-Maluchnik

Udostępnij...
Share on Facebook
Facebook